Instagram zu Pixelfed
Illustratie van Florian Biege
We zijn zelf iets aan het 'koken' – terwijl we luisteren naar muziek waar niet alleen wij, maar ook de makers zelf beter van worden. De dominante marktplatforms gebruiken ondoorzichtige algoritmen, volgen hun gebruikers en overspoelen ons met door AI gegenereerde 'spammuziek'. En het ergste van alles: ze betalen muzikanten bijzonder slecht.
Als dit niet langer goed voelt voor jou, dan kan dit 'recept' helpen om meer gemeenschapszin en eerlijkheid aan tafel te brengen. Door te kiezen voor alternatieven – veelal van Europese bodem – neem je de regie over je eigen digitale soevereiniteit in handen en ondersteun je een gezonde, diverse muziekcultuur.
Omdat een stoofpot met te veel ingrediënten niet altijd even lekker smaakt, richt dit recept zich specifiek op muziek; voor gesproken content, zoals hoorspelen of luisterboeken, kun je een kijkje nemen bij ons 'dessert'-gedeelte. En vergeet niet: muziek is natuurlijk ook nog steeds verkrijgbaar op cd en vinyl!
In onze overstapgidsen laten we je een eenvoudige manier zien om afscheid te nemen van Big Tech, maar er zijn ook andere manieren. Om het je gemakkelijk te maken, hebben we ons echter op één manier en een beperkt aantal mogelijkheden gericht – zonder daarmee te willen zeggen dat andere mogelijkheden slechter zouden zijn. Over de criteria voor ‘goed’, ‘minder goed’ en ‘slecht’ valt natuurlijk te discussiëren: bij DI.DAY gaat het ons om eenvoudige manieren om afscheid te nemen van Big Tech. Bij onze beslissingen laten we ons adviseren door onze adviesraad.
Op de volgende pagina vind je een overzicht van de alternatieven:
voor nieuwe, zorgvuldig uitgekozen muziek, buiten de mainstream algoritmen om
zodat er meer geld terechtkomt bij de mensen die jouw favoriete muziek maken
die je simpelweg meeneemt naar hun nieuwe thuis
Kies één (of meer) van de volgende muziekaanbieders:
De beste keuze voor muziekliefhebbers. Hier kun je genieten van muziek in hi-res-kwaliteit (tot 24-bit/192 kHz) en nieuwe pareltjes ontdekken dankzij inhoudelijke redactionele bijdragen, in plaats van via kille algoritmen. Het platform betaalt artiesten zes keer zoveel als Spotify (bron). Bovendien beschermt het de gegevens van gebruikers in overeenstemming met de AVG en biedt het een transparante toelichting op de wijze waarop het met AI omgaat.
In het hart van de onafhankelijke scene van Berlijn. Dit is jouw directe bron voor nieuwe muziek – een plek om in contact te komen met dj's en remixes en live-sets te ontdekken die je nergens anders vindt. Hoewel gebruikersgegevens worden beschermd in overeenstemming met de AVG, is er kritiek geuit op het gebruik van muzieknummers voor het trainen van AI.
Dit is geen traditioneel abonnementsplatform: artiesten verdienen alleen geld wanneer je hun nummers koopt, niet wanneer je ze streamt. In veel gevallen kun je zelf bepalen hoeveel je voor de muziek betaalt, en het grootste deel van de verkoopopbrengst gaat rechtstreeks naar de artiesten. Veel muzikanten gebruiken het platform bovendien om vinylplaten en merchandise te verkopen. Bandcamp is bekritiseerd vanwege frequente wisselingen in eigendom en ontslagen onder het personeel. Het platform geeft aan dat door AI gegenereerde muziek niet is toegestaan. Gebruikersgegevens worden (deels) opgeslagen op servers in de Verenigde Staten, wat vragen oproept over de mate waarin wordt voldaan aan de AVG-regelgeving (GDPR).
ist ein neues genossenschaftliches Projekt, das mit Künstler*innen und Labels einen Online-Marktplatz für Musik und Fanartikel aufbauen will. Die Plattform legt ihr Geschäftsmodell sehr transparent offen und sieht sich als bessere Alternative zu Bandcamp, wo Musiker*innen und Labels kaum Mitsprache haben. Noch ist Subvert nur testweise für Mitglieder verfügbar. Nutzendendaten liegen (auch) auf US-Servern – daher ist unsicher, wie gut die DSGVO eingehalten wird.
is de muziekdienst binnen de Fediverse – als je bijvoorbeeld Mastodon gebruikt (zie ons recept), kun je artiesten op Bandwagon volgen. Bandwagon hecht veel waarde aan privacy en is 100% open source, al bevindt de hoofdserver zich in de Verenigde Staten. Voor de nieuwsgierigen: het streamingradiostation The Indie Beat draait nummers van Bandwagon.
Een alleskunner die meer dan 90 miljoen nummers in cd-kwaliteit aanbiedt. Functies zoals 'Flow' helpen je bij het ontdekken van muziek die aansluit bij je stemming. De dienst geeft aan dat er wordt gewerkt aan het transparant labelen van door AI gegenereerde content; volgens de laatste berichten is bijna de helft van de content door AI gegenereerd.
Het platform betaalt muzikanten ongeveer zes keer zoveel royalty's als bijvoorbeeld Spotify (bron) en biedt bovendien een hoge audiokwaliteit en dj-functies. Voor fans van hiphop, R&B en pop is Tidal een goede keuze. Artiesten kunnen hun inkomsten bovendien direct volgen. Gebruikers hebben kritiek geuit op het feit dat door AI gegenereerde muziek niet altijd transparant gelabeld is. Omdat de gegevens (ook) op servers in de VS worden opgeslagen, blijft het onduidelijk in hoeverre de AVG wordt nageleefd.
Voordat je ergens aan vastzit, kun je gebruikmaken van de vrijheid om verschillende diensten in je eigen tempo uit te proberen. De meeste alternatieven bieden ruime proefperiodes (vaak 30 dagen), zodat je kunt controleren of het “menu” echt bij jouw persoonlijke smaak past.
Tips voor je proefperiode:
Veel plezier met ontdekken – jij bepaalt wat er op het menu staat!
Maak je geen zorgen over het verliezen van de muziekafspeellijsten die je in de loop der jaren hebt samengesteld. Er zijn gespecialiseerde 'hulpmiddelen' beschikbaar die de overdracht voor je kunnen regelen:
Gebruik deze tools om je mediabibliotheek of afspeellijst in slechts enkele minuten te spiegelen naar je nieuwe, eerlijke platform!
Zeg je abonnement op Spotify, Apple Music of Amazon Prime Music op en ervaar de verlichting. Je maakt nu deel uit van een beweging die muziek weer waardeert om wat ze werkelijk is: kunst en gemeenschap — en niet slechts een datapunt voor advertentie-algoritmen.
Een extra dosis onafhankelijkheid: gebruik voor je podcasts open standaarden zoals RSS-feeds en een onafhankelijke app (bijvoorbeeld AntennaPod of Öffi Sounds voor Android). Zo blijf je onafhankelijk van gesloten systemen die je proberen te binden aan hun eigen, besloten apps. Ook de NPO-Luister app (zowel voor Android als iOS) heeft veel podcasts van hoge kwaliteit.
Ook via de bibliotheek kun je muziek ontdekken en streamen, dit gaat via Muziekweb. Deze dienst heeft een catalogus van meer dan 6 miljoen tracks om uit te kiezen. Als je de fysieke media wil lenen (zowel cd's als lp's), kun je kiezen uit ruim 600.000 cd’s, 300.000 lp’s en 30.000 muziekdvd’s die op bestelling naar jouw bibliotheek versturen.
And once you #DIDit – deel deze overstapgids en inspireer anderen om hun digitale privacy zelf in handen te nemen!
Wat dacht je ervan om weer de volledige controle over je muziekcollectie te krijgen? Gebruik mp3's die je rechtstreeks bij de artiesten kunt kopen – via hun eigen websites, Bandcamp of BandWagon.fm. Zo komt er meer geld direct bij de artiesten terecht en kan niemand je nummers ooit nog van je afnemen. Minder is vaak meer – vraag het maar aan een willekeurige vinylfanaat!
Instagram zu Pixelfed
Podcasts ohne Spotify
Authenticators zonder Microsoft & Google
App-stores zonder Google & Apple
Samenwerken zonder Google & Co.
Foto's zonder Google, Apple & co.
E-books zonder Amazon (Kindle)
Videostreaming zonder Youtube, Prime & Netflix
Shopping zonder Amazon
Videocalls zonder Zoom, Teams & co.
Android mobiel zonder Google
Wachtwoorden bij de hand
Alternatieven voor ChatGPT & Co.
Agenda en contacten beheren
Onafhankelijke data-clouds
Je eigen Nextcloud
Windows naar Linux Mint
Big Tech kaarten naar Open Street Map
Microsoft naar LibreOffice & Co.
PayPal naar Wero
Chrome naar Firefox
Gmail naar onafhankelijke e-mail
Amazon naar boekwinkel
Google naar andere zoekmachines
WhatsApp naar Signal
X naar Mastodon